Korono virüs araştırmalarında mühendis bir kadın:

Deniz Karagülle ile tanışın.

Dünyadaki pek çok ülke korona virüsü, Environmental Systems Research Institute (ESRI) tarafından destek verilen platformdan takip ediyor. Araştırmalar Johns Hopkins Üniversitesi tarafından konfigure (bir aygıtı belli bir iş yapabilecek duruma getirmek) edilip veri haline getirilerek sürekli güncelleniyor. Her gün 1.6 milyar kez ziyaret edilen interaktif harita platformundan, hangi ülkede kaç kişinin virüse yakalandığı, bu yüzden hayatını kaybettiği

ya da kaç kişinin kurtulduğu gibi bilgiler anlık olarak paylaşılıyor. Bu haritaya canlı veri akışını ise yüksek yazılım ve ürün mühendisi Deniz Karagülle'nin de içinde olduğu bir ekip sağlıyor.

"Hangi ülkede kaç vaka var?", "Virüsten kaç kişi hayatını kaybetti" gibi sorular şu sıralar herkes tarafından sorulan başlıca birkaç sorudan. İnsan türünün son yıllarda yaşadığı en büyük korkular arasında korona virüs yer alıyor. Dünya çapındaki büyük ilaç firmaları aşı ve virüse karşı iyi gelebilecek ilaçlar için çalışmalarını hala sürdürüyor. Tüm ülkeler virüsten korunmak için önlemlerini arttırıyor. Uçuşlar askıya alınıyor, sınırlar kapanıyor; olağanüstü hal uygulamaları devreye alınıyor; kısacası insanlar evlere kapanıyor. Dünya korona virüsten korunmanın yollarını arayıp yaşananları takip ederken, hergün 1.6 milyar kez, bir internet platformu aslında ziyaret ediliyor. Bu platform ile dünya çapında virüs ile ilgili yaşanan gelişmeler anlık olarak kullanıcılara sunuluyor. Kaç kişi virüse yakalandı; kaç kişi hayatını kaybetti ya da kaç kişi virüsten kurtuldu. Tüm bilgiler anlık olarak paylaşılıyor. Dünyanın takip ettiği bu internet platformuna canlı veri girişini sağlayan iki isimden biri 35 yaşındaki bir Deniz Karagülle. Platformu yakından incelemek için tıklayın.

Karagülle’nin çalışmalardaki payı

Deniz Karagülle, ABD merkezli haritalama ve konumsal analiz yazılımı geliştiren bu alanda dünyanın en büyük şirketleri arasında gösterilen ESRI isimli firmada çalışıyor. Karagülle, ekip arkadaşı ABDli Paul Dodd ile söz konusu sisteme dünyada kaç vakanın görüldüğünü, kaç ölümün yaşandığını, ülke ülke detaylandırarak veri akışını sağlıyor. Her ülke virüs hakkında yaşanan gelişmeleri günlük olarak paylaşıyor; Dünya Sağlık Örgütü gibi otoritelerden de bilgilendirici paylaşımlar geliyor. Ancak bu yapılan bilgilendirmelerin tek bir yerde ve anlık olarak paylaşılmasında Deniz Karagülle'nin önemli bir payı var.

Peki sistem ilk olarak nasıl doğdu? Uzun yıllardır ABD'de Los Angeles'da yaşayan Yüksek Yazılım ve Ürün Mühendisi Deniz Karagülle, bu çalışmanın içinde nasıl yer aldı? Deniz Karagülle süreci şöyle anlatıyor: "Johns Hopkins Üniversitesi'nin konfigüre edilen canlıya yakın veri haritasının altyapısı California merkezli Environmental Systems Research Institute (Esri) şirketinin 'The ArcGIS Living Atlas of the World' takımı tarafından sağlanıyor. Ben de canlı veri metodunu oluşturan Living Atlas takımında çalışıyorum. Bu uygulama istenilen verilerin girilerek bir veri haritası oluşmasını sağlıyor. Bu sadece korona için değil birçok farklı sektör ve şirket tarafından kullanılıyor. ESRI platformuna sahip olan herkes 'Dashboard for ArcGIS' uygulamasını kullanabiliyor.

Johns Hopkins Üniversitesi de Google dökümanlarda toplanan verileri manuel olarak haritaya girerek bir virüs haritası çıkarıyordu. Bu veri kaydını günde iki kere manuel olarak güncelliyorlardı. Harita ilk olarak 22 Ocak'da halkın da kullanımına açıldı. Sonrasında uygulamanın kullanımı arttıkça, John Hopkins Üniversitesi'ne destek vermek için resmi kaynaklardan alınan verileri otomatik ve gerçek zamanlı olarak akışını sağlamak için 'The ArcGIS Living Atlas of the World' takımı olarak devreye girdik. Biz Johns Hopkins Üniversitesi'ne destek vererek, otomatik olarak resmi kaynaklardan alınan verileri harita üzerine aktarılması için teknik altyapıyı sağladık. Çini kapsayan veriler her 15 dakikada bir güncelleniyor. Çin dışında kalanan bölgeler için ise günde iki kez otomatik güncelleme yapılıyor. Ben, datadan verileri alıp, harita üzerinde canlıya yakın bir şekilde ele alınmasını sağlayan ekipteyim."

Korona virüs haritasına aktarılan veriler, "Dünya Sağlık Örgütü (WHO), U.S CDC (Centers for Disease Control and Prevention) , ECDC (European Centers for Disease Control), China CDC (CCDC), NHC and Dingxiang-yuan DXY.cn (An aggregator site for health cases, Cin)." alınıyor.

Kaynak: Hürriyet